Nasze wspólne wyprawy

Calauit- rezerwat dzikich zwierząt

Jeleń kalamiański (Axis calamianensis) jest filipińskim edemitem. Pierwotnie występował tylko na kilku wyspach z archipelagu Wysp Kalamiańskich, na północ od wyspy Palawan. Niestety polowania i niszczenie środowiska naturalnego doprowadziły ten gatunek na skraj wyginięcia.


Miniaturowy jeleń
            Jelenie kalamiańskie są krępe, o błyszczącej, jasnobrązowej sierści, która u samców ciemnieje wraz z wiekiem. Długość ciała osobników dorosłych dochodzi do 115 cm, przy masie ciała wynoszącej maksymalnie 50 kg. Wysokość w kłębie wynosi zazwyczaj 60 cm u samic i 75 cm u samców. Dorosłe samce mają poroże z trzema odgałęzieniami. Ogon u jeleni ma długość dochodząca do 20 cm. W momencie zagrożenia jelenie kalamiańskie podobnie jak ich kuzyni- jelenie bengalskie, uciekają kłusem z opuszczoną głową. Z daleka zwierzę takie przypomina świnię, dlatego w języku angielskim obydwa gatunki jeleni nazywane są jeleniami świńskimi (hog deer). Jelenie kalamiańskie przeważnie są samotnikami i rzadko tworzą małe stada. Czasami widuje się je parami. W ciągu dnia odpoczywają w gęstych, zacienionych zaroślach, w pobliżu wody, a na miejsca żerowania wychodzą o zmierzchu i o świcie. Mogą żerować również w nocy, zwłaszcza jeśli nie czują się bezpiecznie. Ich głównym pożywieniem jest trawa oraz delikatne liście. Dojrzałość płciową jelenie osiągają między 8-12 miesiącem życia, a ciąża trwa średnio 200 dni. Młode przychodzą na świat w kwietniu-maju, kiedy na wyspach zaczyna się pora deszczowa i tym samym pokarm jest łatwo dostępny. Jelenie żyją przeważnie do 20 lat.

Rezerwat na wyspie
            Do lat 70 XX wieku jelenie były dość licznymi zwierzętami i bardzo łatwo można było je zobaczyć. Spore ich grupy zasiedlały wypy: Busuanga, Coron, Calauit oraz Culion. Jedynymi ich wrogami naturalnymi były duże ptaki drapieżne i węże dusiciele. Niestety ekspansja człowieka, a przede wszystkim zmasowane polowania zapoczątkowane w latach 60 doprowadziły tego małego jelenia na skraj wyginięcia. Zniknął z większości terenów, a pojedyncze osobniki znajdowano jedynie w centralnych, silnie zakrzaczonych częściach wysp.W ostatnim momencie rząd Filipin uznał ochronę jelenia kalamiańskiego za priorytet w działaniach ochrony przyrody. Tym samym całkowicie zabroniono polować, niepokoić i niszczyć środowisko jeleni. Ponadto większość z dziko żyjących osobników odłapano i umieszczono na wyspie Calauit, którą uznano w całości za rezerwat ścisły. Wyspa Calauit oprócz kilku rodzin rybackich była w zasadzie nie zamieszkała, dlatego stwierdzono, że ten obszar będzie idealny dla tych małych jeleni. Ponadto wyspa była nizinna, silnie zakrzaczona, a na jej terenie znajdowały się cieki wody słodkiej oraz bagniska, czyli tereny szczególnie ulubione przez jelenie. Calauit ponadto otoczona jest licznymi rafami koralowymi i zaroślami mangrowymi, co sprawia, że jest bardzo niebezpieczną do zdobycia. Na prawie 4000 hektarach jelenie znalazły swój nowy dom. Całkowicie pozbawiona drapieżników wyspa okazała się idealnym terenem do życia. W ciągu zaledwie 40 lat liczba tych zagrożonych wyginięciem jeleni osiągnęła rekordową liczbę wynoszącą 1200 szt. Dzięki uzyskaniu tak wysokiej liczby jeleni zaczęto zasiedlać nimi pozostałe wyspy archipelagu, gdzie wcześniej wyginęły. Ponadto pojedyncze, najbardziej oswojone osobniki wysłano do światowych ogrodów zoologicznych, gdzie dobrze się rozmnażają.

Afryka na Filipinach
            Calauit Game Preserve & Wildlife Sanctuary nie jest jednak zamieszkany tylko przez jelenie kalamiańskie. Po porozumieniu rządu Filipin z rządem Kenii w latach 70 XX wieku sprowadzono na wyspę kilkanaście osobników żyraf, zebr, antylop i gazeli. Zwierzęta te wraz z jeleniami kalamiańskimi stworzyły zgodną społeczność i tym samym stały się niemałą atrakcją regionu, która generuje spore zyski dla rezerwatu. Afrykańskie ssaki kopytne nie są konkurentami pokarmowymi dla jeleni i wydaje się, że kompletnie nie wchodzą sobie w drogę, mając do dyspozycji cała wyspę.  Dzięki żyrafom i zebrom wyspę odwiedza dziennie nawet 200 osób, wzbogacając tym samym nie tylko rezerwat, ale także lokalne agencje turystyczne. Trasa zwiedzania nie jest szczególnie wyznaczona, ale po rezerwacie można poruszać się tylko w obecności miejscowego przewodnika.  Z myślą o turystach wybudowano specjalną zagrodę do bezpiecznego karmienia zebr i żyraf. Ponadto wydzielono teren, gdzie można obserwować rzadkie zwierzęta Filipin, które także rozmnażane są w rezerwacie. Na jednym z wybiegów zobaczyć można kilkanaście świeżo wyklutych krokodyli filipińskich- skrajnie zagrożonego wyginięciem gatunku gada. Inny wybieg zamieszkują jeżozwierze filipińskie wyglądem przypominające jeżatki afrykańskie. Rezerwat rozmnaża także niewielkie brodate świnie palawańskie i kilka gatunków ptaków drapieżnych. 


dr inż. Radosław Kożuszek

Teksty oraz wszystkie zdjęcia stanowią własność intelektualną i fizyczną. Chronione są ustawą o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Jakiekolwiek kopiowanie, powielanie w całości lub części tylko za zgodą autora. 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.